MEĐU IZMEĐU

KAKAO SE ISPIJAO RANIJE

Iz Ekvadora (Vikimedija)

Do sada se verovalo da su drevne civilizacije Srednje Amerike, Olmeci i Maje, bili prvi koji su još 1900. godine pre nove ere prerađivali seme kakaa i od njega pravili čokoladne napitke koje su služili tokom obreda i gozbi.

Najnoviji nalazi ukazuju na njihovo davnije poreklo. Tragovi pronađeni na praistorijskom posuđu, na teritoriji današnjeg Ekvadora, otkrivaju da su ljudi prerađivali kakao još pre 5.300 godina, što je skoro 1.500 godina ranije nego što se na osnovu dosadašnjih istorijsko-arheoloških nalaza smatralo.

Arheolozi su najpre sastrugali ugljenisane
ostatke od kuvanja sa površine posuda
i utvrdili da oni u sebi sadrže zrna
skroba identičnog oblika kao onog
pronađenog u zrnima kakaoa.

Iako tropsko drvo kakaovac (Theobroma cacao) predstavlja značajan izvor prihoda za zemlje u kojima raste, istorija njegovog pripitomljavanja, uzgoja i najranijeg korišćenja prilično je nepoznata. Do sada se verovalo da je ova biljka najpre uzgajana u Centralnoj Americi. Međutim, ako je suditi na osnovu genomskog istraživanja objavljenog u naučnom časopisu Nature Ecology & Evolution kultivacija ovog drveta započela je na severozapadu Latinske Amerike, u vlažnim šumama gornjeg Amazona, s obzirom da je u tim predelima utvrđena najveća genetička raznovrsnost ovog drveta.

Upravo ovo istraživanje je imao na umu i arheolog Mišel Blejk, sa univerziteta Kolumbija u Vankuveru, kada se zajedno sa svojim kolegom uputio ka selu Sanata Ana la Florida, važnom arheološkom nalazištu u Ekvadoru, gde je pronađeno posuđe vrlo slično onom koje su pripadnici Maja koristili za pravljenje kakao napitaka za koje se do skoro smatralo da su najstariji derivati ovih plodova.

Tako su Blejk i njegov kolega arheolog, Francisko Valdez koristi tri različite arheološke metode za utvrđivanje porekla i starosti tragova sa posuda.

Arheolozi su najpre sastrugali ugljenisane ostatke od kuvanja sa površine posuda i utvrdili da oni u sebi sadrže zrna skroba identičnog oblika kao onog pronađenog u zrnima kakaoa. Potom su hemijskom analizom, u istim tim ostacima pronašli tragove teobromina, gorkog alkaloida koji se može naći u kakau. Najzad, Blejk i Valdez su uradili analizu drevne DNK izvučene iz keramike, koja je odgovarala sekvencama sa modernih stabala kakaoa.

Arheolozi smatraju da ovi nalazi, uzeti zajedno, upućuju na to da su prastanovnici Ekvadora koristili kakao mnogo pre Maja i Olmeka.

(Izvor CPN)

 

O autoru

Vladan Milenkovic

Ostavite komentar