PANDORINA KUTIJA

DNK IZ ČERNOBILJA ISTA

Ilustracija

Kod dece onih koji su preživeli katastrofu genetski poremećaji nisu učestaliji.

Nedavno objavljena naučna studija koja je utvrđivala promene i stopi mutacija kod dece roditelja koji su preživeli nuklearnu eksploziju u Černobilju pokazuju da njihovi potomci nemaju veći broj genetskih poremećaja u odnosu na ostalu populaciju. Decenijam se u popularnoj kulturi bebe roditelja koji su preživeli neku nuklearnu nesreću prikazuju kao mutanti sa raznim deformitetima ili kao osobe koje će sigurno oboleti od raka. Nova studija u kojoj su prikupljeni podaci o deci čiji su roditelji bili izloženi zračenju prilikom černobiljske katastrofe 1986. godine, pokazuje da ova deca nemaju ništa više DNK mutacija u poređenju sa decom rođenom od drugih roditelja u bilo kom drugom kraju sveta, prenosi Gardijan.


Zabavni park

Studija, objavljena u časopisu Science, jedna je od prvih koja je sistematski analizirala promene u incidenci pojave mutacija kod ljudi koje su bili izloženi nekoj veštačkoj katastrofi, poput slučajnog izlaganja radioaktivnom zračenju. Pored pružanja novih uvida u to kako zračenje utiče na ljudsko telo, ovi nalazi bi trebalo da pomognu i da se ohrabre drugi ljudi koji su možda bili izloženi zračenju, poput onih koji su živeli u blizini fabrike u Fukušimi 2011. godine, da je bezbedno da se vrate svojim kućama ili da imaju potomstvo.

Jonizujuće zračenje može da ošteti DNK u ćelijama ljudi koji su bili izloženi radijaciji, posebno u pogledu predispozicije za dobijanje raka, ali nije bilo dovoljno poznato da li i koliko oštećuje jajnu ćeliju i ćelije spermatozoida.

„Ljudi se plaše povratka, a najviše ih brinu upravo transgeneracijski efekti zračenja, navodi dr Siven Čanok iz Nacionalnog instituta za rak u Rokvilu, u američkoj državi Merilend, koji je bio supervizor istraživanja. „Taj naučno fantastični stereotip o bebama sa tri glave je jako ukorenjen u svesti mnogih, pa i stanovnika Fukušime.

Iako su njihovi roditelji bili izloženi visokim nivoima zračenja, kod ove dece nije došlo do povećanja broja novih mutacija onih koje nisu otkrivene ni kod jednog od roditelja, ali koje su mogle da nastanu zbog oštećenja njihovih jajnih ćelija ili sperme.

Jonizujuće zračenje može da ošteti DNK u ćelijama ljudi koji su bili izloženi radijaciji, posebno u pogledu predispozicije za dobijanje raka, ali nije bilo dovoljno poznato da li i koliko oštećuje jajnu ćeliju i ćelije spermatozoida. U teoriji, mutacije u ovim ćelijama se prenose na naredne generacije i potencijalno mogu da izazovu razvojne poremećaje ili rak kod potomaka onih koji su bili izloženi zračenju. Da bi proverili ovu mogućnost, Čanok i njegove kolege su analizirale genom 130 dece roditelja koji su ili učestvovali u otklanjanju posledica posle eksplozije nuklearke u Čenobilju, ili su evakuisani iz obližnjih gradova i naselja. Naučnici su analizirali i genom roditelja i njihove dece začete posle nesreće.


DNK mutacije

Iako su njihovi roditelji bili izloženi visokim nivoima zračenja, kod ove dece nije došlo do povećanja broja novih mutacija – onih koje nisu otkrivene ni kod jednog od roditelja, ali koje su mogle da nastanu zbog oštećenja njihovih jajnih ćelija ili sperme. „Ove mutacije mogu biti u krvi roditelja, ali ne nalazimo te stravične mutacije sperme i jajnih ćelija kako ih predstavlja naučna fantastika, naglašava Čanok. „Smatramo da bi ovo trebalo da bude ohrabrujući podatak da nema dokaza o suštinskim i značajnim transgeneracijskim efektima radijacije.

Postdoktorand iz Instituta Sanger u Hinkstonu, centru za istraživanje genoma Univerziteta u Kembridžu, dr Aleks Kejgn, naglašava da ovi nalazi ne umanjuju nebrojene lične tragedije koje su doživeli svi oni koji su osetili posledice nuklearne eksplozije u Černobilju, ali ipak, im daje tračak nade da potencijalne štetne efekte zračenja koje su podneli nisu preneli na DNK svoje dece.

(Izvor RTS)

O autoru

Stanko

Ostavite komentar